Włochy

włochy
Włochy, pod względem ilości wyprodukowanego wina, przodujący kraj na świecie, przed Francją i Hiszpanią. Dawniej, z powodu ograniczeń dewizowych, pijaliśmy tam głównie tańsze gatunki Chianti i Valpolicella. Chociaż i dzisiaj pod cudownym włoskim niebem smakują nam znakomicie. Po powrocie do kraju zdecydowanie gorzej. Wśród wielkich win niewątpliwie wszyscy wymienimy Barolo i Barbaresco, no może Brunello. Owszem większość z nas słyszała o Est! Est! Est! di Montefiascone z Lacjum, Lacryma Christi del Vesuvio z Kampanii, wzmacnianych sycylijskich Marsala czy supertoskanach.

Jednak Włochy to kraj ogromnych możliwości i ogromnych niespodzianek. Produkuje się tu wina w zadziwiająco wielu odmianach i bardzo zróżnicowanej jakości. Wiele z nich nigdy nie poznamy. Ci, którzy kochają piękno Włoch, w każdym zakątku mogą odkryć interesujące, nieznane wino, o którym po powrocie do domu będą opowiadali, że było to najlepsze wino, jakie pili w życiu. Ale to są uroki niesprawdzalnych doświadczeń.

Włosi i nie tylko, pozazdrościli Francuzom ich systemu klasyfikacji win. Niestety, nie ułatwia to klientom poruszania się po półkach z winami. Miło jest za to mieszkańcom tych winiarskich miejscowości i obszarów winiarskich, o których, prawdopodobnie nikt z nas by w życiu nie usłyszał.

WŁOCHY. KLASYFIKACJA WIN.

• VINI DE TAVOLA, wina bazowe od których rozpoczyna się klasyfikacja win włoskich.

• IGT (Indicazione Geografica Tipica), odpowiednik francuskiego Vin de Pays. W piramidzie jakości stanowi klasę pośrednią między winami stołowymi a DOC. Ustanowiono je w 1992 roku. Stanowią one (2005) około 20% produkcji win włoskich. Zdefiniowane prawem warunki produkcji są mniej restrykcyjne niż DOC. Klasa ta ma stanowić krok pośredni do ewentualnego ubiegania się o wyższą klasę, co może nastapić najwczesniej po 5 latch. Ponadto daje możliwość producentom eksperymentowania zgodnie z potrzebami rynku, na co nie pozwala klasa DOC. Jedynie region Piemontu i Doliny Aosty nie posiada win w klasie IGT ponieważ prawie w całości występuja tam wina DOC.

• DOC (Denominazione di Origine Controllata), odpowiednik francuskiej AOC.

• DOCG (Denominazione di Origine Controllata e Garantita), jest szczytem włoskiej klasyfikacji win, z gwarantowanym pochodzeniem wina.

WŁOCHY. LISTA DOC.

AOSTA (Dolina).
Valle d’Aosta.

PIEMONT.
Albugnano, Alta Langa, Barbera d’Alba, Barbera d’Asti, Barbera del Monferrato, Boca, Bramaterra, Canavese, Carema, Cisterna d’Asti, Colli Tortonesi, Collina Torinese, Colline Novaresi, Colline Saluzzesi, Cortese dell\’Alto Monferrato, Coste della Sesia, Dolcetto d’Acqui, Dolcetto d’Alba, Dolcetto d’Asti, Dolcetto delle Langhe Monregalesi, Dolcetto di Diano d’Alba, Dolcetto di Dogliani, Dolcetto di Ovada, Erbaluce di Caluso Caluso, Fara, Freisa d’Asti, Freisa di Chieri, Gabiano, Grignolino d’Asti, Grignolino del Monferrato Casalese, Langhe, Lessona, Loazzolo, Malvasia di Casorzo d’Asti, Malvasia di Castelnuovo Don Bosco, Monferrato, Nebbiolo d\’Alba, Piemonte, Pinerolese, Roero, Rubino di Cantavenna, Ruche di Castagnole Monferrato, Sizzano, Valsusa, Verduno Pelavrega or Verduno.

LIGURIA.
Cinque Terre and Cinque Terre Sciacchetre, Colli di Luni, Colline di Levanto, Golfo del Tigullio, Riviera Ligure di Ponente, Rossese di Dolceacqua or Dolceacqua, Val Polcevera.

LOMBARDIA – BOTTICION.
Capriano del Colle, Cellatica, Garda, Garda Colli Mantovani, Lambrusco Mantovano, Lugana, Moscato di Scanzo, Oltrepo Pavese, Riviera del Garda Bresciano, San Colombano al Lambro, San Martino della Battaglia, Terre di Franciacorta, Valcalepio, Valtellina.

VENETO.
Arcole, Bagnoli di Sopra or Bagnoli, Bardolino, Bianco di Custoza, Breganze, Colli Berici, Colli di Conegliano, Colli Euganei, Gambellara, Garda, Lison-Pramaggiore, Lugana, Merlara, Montello e Colli Asolani, Monti Lessini or Lessini, Prosecco di Conegliano-Valdobbiadene, San Martino della Battaglia, Soave, Valdadige, Valpolicella, Vicenza, Vini del Piave or Piave.

TRENTINO-ALTO ADIGE.
Alto Adige, Caldaro or Lago di Caldaro, Casteller, Teroldego Rotaliano, Trentino, Trento, Valdadige.

FRIULI-VENEZIA GIULIA.
Carso, Colli Orientali del Friuli, Collio Goriziano or Collio, Friuli Annia, Friuli Aquileia, Friuli Grave Friuli Isonzo, Friuli Latisana, Lison-Pramaggiore.

EMILIA-ROMAGNA.
Bosco Eliceo, Cagnina di Romagna, Colli Bolognesi, Colli Bolognesi Classico Pignoletto, Colli della Romagna Centrale, Colli di Faenza, Colli di Parma, Colli di Rimini, Colli di Scandiano e Canossa, Colli d’Imola, Colli Piacentini, Lambrusco di Sorbara, Lambrusco Grasparossa di Castelvetro, Lambrusco Salamino di Santa Croce, Pagadebit di Romagna, Reggiano, Reno, Romagna Albana Spumante, Sangiovese di Romagna, Trebbiano di Romagna.

TOSKANIA.
Ansonica Costa dell’Argentario, Bianco della Valdinievole, Bianco dell’Empolese, Bianco di Pitigliano, Bianco Pisano di San Torpe, Bolgheri Bolgheri Sassicaia, Candia dei Colli Apuani, Capalbio, Carmignano and Barco Reale di Carmignano, Colli dell’Etruria Centrale, Colli di Luni, Colline Lucchesi, Cortona, Elba, Montecarlo, Montecucco, Monteregio di Massa Marittima, Montescudaio, Morellino di Scansano, Moscadello di Montalcino, Orcia, Parrina, Pomino, Rosso di Montalcino, Rosso di Montepulciano, San Gimignano, Sant’Antimo, Sovana, Val d’Arbia, Val di Cornia, Valdichiana Vin Santo del Chianti, Vin Santo del Chianti Classico, Vin Santo di Montepulciano.

UMBRIA.
Assisi, Colli Altotiberini, Colli Amerini, Colli del Trasimeno, Colli Martani, Colli Perugini, Lago di Corbara, Montefalco, Orvieto, Rosso Orvietano or Orvietano Rosso, Torgiano.

MARCHES.
Bianchello del Metauro, Colli Maceratesi, Colli Pesaresi, Esino, Falerio dei Colli Ascolani or Falerio, Lacrima di Morro d’Alba, Offida, Rosso Conero, Rosso Piceno, Verdicchio dei Castelli di Iesi, Verdicchio di Matelica, Vernaccia di Serrapetrona.

LACJUM.
Aleatico di Gradoli, Aprilia, Atina, Bianco Capena, Castelli Romani, Cerveteri, Cesanese del Piglio, Cesanese di Affile, Cesanese di Olevano Romano, Circeo, Colli Albani, Colli della Sabina, Colli Etruschi Viterbesi, Colli Lanuvini, Cori, Est! Est!! Est!!! di Montefiascone Frascati, Genazzano, Marino, Montecompatri Colonna, Orvieto, Tarquinia, Velletri, Vignanello, Zagarolo.

ABRUZJA.
Controguerra, Montepulciano d’Abruzzo, Trebbiano d’Abruzzo.

MOLISE.
Biferno, Molise, Pentro di Isernia or Pentro.

KAMPANIA.
Aglianico del Taburno, Aversa, Campi Flegrei, Capri, Castel San Lorenzo, Cilento, Costa d’Amalfi, Falerno del Massico, Fiano di Avellino (Apianum), Galluccio, Greco di Tufo, Guardia Sanframondi or Guardiolo, Ischia, Penisola Sorrentina, Sannio, Santa Agata dei Goti, Solopaca, Taburno, Vesuvio.

APULIA.
Aleatico di Puglia, Alezio, Brindisi, Caccemmitte di Lucera, Castel del Monte, Copertino, Galatina, Gioia del Colle, Gravina, Leverano, Lizzano, Locorotondo, Martina lub Martina Franca, Matino, Moscato di Trani, Nardae, Orta Nova, Ostuni, Primitivo di Manduria, Rosso Barletta, Rosso Canosa or Canasium, Rosso di Cerignola, Salice Salentino, San Severo, Squinzano.

BASILICATA.
Aglianico del Vulture.

KALABRIA.
Bivongi, Cirae Donnici, Greco di Bianco, Lamezia, Melissa, Pollino, San Vito di Luzzi, Santa Anna di Isola Capo Rizzuto, Savuto, Scavigna, Verbicaro.

SYCYLIA.
Alcamo or Bianco d’Alcamo, Cerasuolo di Vittoria, Contea di Sclafani, Contessa Entellina, Delia Nivolelli, Eloro, Etna, Faro, Malvasia delle Lipari, Marsala, Menfi, Monreale, Moscato di Noto, Moscato di Pantelleria, Moscato di Siracusa, Moscato Passito di Pantelleria, Riesi, Sambuca di Sicilia, Santa Margherita di Belice, Sciacca.

SARDYNIA.
Alghero, Arborea, Campidano di Terralba or Terralba, Cannonau di Sardegna, Carignano del Sulcis, Girae di Cagliari, Malvasia di Bosa, Malvasia di Cagliari, Mandrolisai, Monica di Cagliari, Monica di Sardegna, Moscato di Cagliari, Moscato di Sardegna, Moscato di Sorso Sennori, Nasco di Cagliari, Nuragus di Cagliari, Sardegna Semidano, Vermentino di Sardegna, Vernaccia di Oristano.